Abstrakt
W artykule analizowane są przyczyny kryzysu liberalnej partii niemieckiej
Freie Demokratische Partei (FDP). Partia ta odegrała liczącą się rolę
w historii Niemieckiej Republiki Federalnej, a jej przedstawiciele pełnili najwyższe
funkcje polityczne, by wspomnieć tylko Hansa-Dietricha Genschera.
Od lat dziewięćdziesiątych FDP przeżywa kryzys, mimo sukcesu odniesionego
w wyborach do Bundestagu w 2005 roku. Autor stawia pytanie o źródła tego
kryzysu. Jako pierwsze wskazuje brak charyzmatycznych osobowości, takich
jak przed laty Genscher czy Graf Otto von Lambsdorff. Drugie to ogólny
kryzys partii w Niemczech, odczuwany szczególnie przez FDP, nie mającej
liczącej się grupy trwale związanych z nią wyborców, a zarazem tej, która traci
wyborców na rzecz innych partii. FDP podjęło błędną próbę przeprofilowania
się eksponując postulat obniżenia podatków. W niekorzystnej sytuacji gospodarczej
nie była w stanie przeforsować go w koalicji z chadecją i zaczęła być
postrzegana jako partia neoliberalna. Wraz z narastającym kryzysem gospodarczym,
rosnącą niepewnością społeczeństwa i szukaniem oparcia w państwie
oraz jego świadczeniach, partia zaczęła być kojarzona z negatywnymi
trendami we współczesnej ekonomii. W tak niekorzystnej konstelacji próby
ocieplenia wizerunku partii, pokazania, że nie odwołuje się jedynie do chęci
zysku, lecz do szeroko rozumianej wolności, nie przyniosły większego efektu.