Norwegia versus Unia Europejska – uprzywilejowane partnerstwo, integracja outsidera, czy selektywna współpraca? (Myśl Ekonomiczna i Polityczna, 2016)
Historyczne, kulturowe i geopolityczne więzi Norwegii z Europą nie byłynigdy kwestionowane. Losy tego nordyckiego kraju, pomimo geograficznychuwarunkowań, sprawiły, że posiada on jedyny w swoim rodzaju status outsiderawśród swoich – czyli w odniesieniu do krajów Unii Europejskiej. Ścisławięź gospodarcza i polityczna realizowana jest głównie w ramach układówbilateralnych oraz poprzez strukturę Europejskiego Stowarzyszenia WolnegoHandlu. Najważniejszą umową regulującą relacje ekonomiczne międzyNorwegią a UE jest porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym,które zobowiązuje kraj do wdrażania przepisów unijnych dotyczących rynkuwewnętrznego. Należy mieć świadomość, że status Norwegii w dużej mierzejest zdeterminowany przez charakterystyczny model gospodarki. Kraj jestzaliczany do najbogatszych na świecie i – co ważniejsze – opiera swoją płynnośćfinansową w dużej mierze na wydobyciu i sprzedaży zagranicznej surowcówenergetycznych, które chce samodzielnie kontrolować. Jest to głównaprzyczyna tego, że kraj nie stał się oficjalnym członkiem struktur Unii Europejskiej.Dwukrotnie ta idea została odrzucona w referendum. Norwegowienadal pozostają bardzo eurosceptyczni. Polityka, którą prowadzi Norwegiawzględem Unii Europejskiej, często porównywana jest do tzw. zbierania wiśni(cherry picking), tj. implementowania tylko tych przepisów, które pozostająwygodne. Niemniej jednak współpraca jest określana jako uprzywilejowanepartnerstwo, a oficjalne dokumenty ukazują Norwegię jako kraj w 3/4 zintegrowanyz UE.